Araç Geçiş Üstünlüğü | Trafik Cezası Sorgulama | Araç Plaka

Araç Geçiş Üstünlüğü

Araç Geçiş Üstünlüğü

Araç Geçiş Üstünlüğü Nedir?

Araç geçiş üstünlüğü 2918 sayılı Trafik Kanunun’da, “Görev sırasında, belirli araç sürücülerinin can ve mal güvenliğini tehlikeye sokmamak şartı ile trafik kısıtlama veya yasaklarına bağlı olmamalarıdır.” şeklinde belirtilmiştir. Araç geçiş üstünlüğü bulunan bir aracı duyan ya da gören araç sürücüleri bu araçların kolayca ilerlemelerini sağlamak amacıyla taşıt yolu üzerinde yer açmak, gerekiyorsa durmak ve bu araçlar tarafından tamamen geçilinceye kadar beklemek zorundadırlar.

 Geçiş Üstünlüğüne Sahip Olan Araçlar Nelerdir?

  • Yaralı veya acil hastaların taşınması ve bunlara ilk ve acil yardımın yapılması için kullanılan ambulans ve özel amaçlı taşıtlarla, yaralı ve acil hasta taşıyan diğer araçlar,
  • Organ ve doku nakil araçları,
  • İtfaiye araçları ile benzeri acil müdahale araçları,
  • Sanık veya suçluları takip eden veya genel güvenlik ve asayiş için olay yerine giden zabıta araçları,
  • Trafik güvenliğini koruma veya trafik kazasına el koyma amacıyla olay veya kaza yerine giden trafik hizmetlerine ait araçlar,
  •  Yolun yapım ve bakımından sorumlu kuruluşa ait kar ve buz mücadelesi araçları ile acil müdahale gerektiren çalışmalarda görevli araçlar,
  •  Afet ve acil durum hâllerinde afet ve acil durum hizmetlerinde görevli bulunan araçlar,
  • Hizmetin devamı süresince koruma araçları ile korunan araçlar, şeklinde sıralanmıştır.

Yukarıda saydığımız araçların da birbirleri ile karşılaştıkları zamanlarda kanunda belirtilen sıraya uygun şekilde birbirlerine yol vermeleri gerekmektedir. Ayrıca yukarıda belirtilen araçlar haricinde yaralı ve acil hasta taşıyan ve geçiş üstünlüğüne sahip oldukları ayırım işaretiyle belirlenmemiş araçlar, ses cihazları ve ışıklı işaretlerini kullanarak, gerektiğinde el ve kol işareti yaparak araç geçiş üstünlüğü hakkını kullanabilirler. Belirtilen bu ayırıcı işaretler cankurtaran araçları ile trafik ve genel zabıtaya ait araçlarda mavi-kırmızı veya mavi ışık şeklinde bulunurken Karayolları Genel Müdürlüğünün sadece trafik hizmetlerine tahsis edilen araçlarında mavi ışık ile ifade edilir. Bunun yanında itfaiye ve sivil savunma araçlarında kırmızı renkli ve ışık saçan, normal hava şartlarında 150 metreden görülebilen dönerli ve aralıklı yanıp sönen lambalı cihazların bulunması gerekmektedir. Sesli uyarı içinde 150 metreden duyulabilir sirenlerinin bulunması zorunludur. Sarı renkli tepe lambaları genellikle uyarı içindir, araç geçiş üstünlüğü sağlamaz. Sarı tepe lambası sadece araçların kendilerini göstermeleri ve tehlikesiz sürüş için uyarılmaları için kullanılmaktadır. Önemli bilgilerden biri de motorlu araçların geçiş üstünlüğünde soldaki araç sağdan gelen araca ilk geçiş hakkını vermek zorundadır.

Araç Geçiş Üstünlüğü Bulunan Araçlara Nasıl Yol Verilir?

2918 sayılı Trafik Kanunda, araç geçiş üstünlüğü bulunan araçlara nasıl yol verileceğine ilişkin özel bir yöntem ve yaklaşım bulunmamakla birlikte geçilmek istenen araçların sürücülerinin, “geçiş üstünlüğü bulunan bir aracın duyulur veya görülür işaretini alınca, bu araçların kolayca ilerlemelerini sağlamak için taşıt yolu üzerinde yer açmak, gerekiyorsa durmak” zorunda oldukları belirtilmiştir. Araç geçiş üstünlüğü bulunan araçlara yol vermek için aşağıdaki altı yöntem kullanılabilir, bu yöntemler;

1) Araç sahiplerinin tek şeritli ya da iki aracın yan yana gelemeyeceği kadar dar yollarda yolun durumunu göz önünde alarak, hızını mümkün olduğunca yükseltmesi gerekir. Ayrıca gördüğü en uygun yere, geçiş üstünlüğü olan aracın rahatça geçebileceği şekilde çekilmesi ve yol vermesi önemlidir.

2) Sürücülerin tek şeritli çift yönlü yollarda araç geçiş üstünlüğü bulunan araçla arasında birkaç araç daha bulunuyorsa, hızını artırması gerekir. Ayrıca mümkün olduğu kadar sağa doğru yanaşmalı ya da gerekli durumlarda durması gerekir. Önemli bir uyarı olarak sürücülerin asla karşı şeride geçerek yol vermeye çalışmamaları gerekir. Çünkü bu genelde acil durum aracının yapacağı birşeydir.

3) Genellikle acil durum araçları çok şeritli, emniyet şeridi olmayan yollarda sağ şeridi kullanmaya çalışırlar. Bu sebeple yol vermek isteyen araç sol şeritteyse; iyice yavaşlamalı, eğer gerekiyorsa durarak sağ şeritteki araçların girebileceği boşluğu bırakmalıdır. Eğer araç sağ şeritte bulunuyorsa, sol şeritteki araçların açtığı boşluklara sokulması önemlidir. Sol şeritte herhangi bir boşluk yoksa mümkün olduğunca sola doğru yanaşmaya çalışmalıdır.

4) Acil durum araçları çok şeritli ve emniyet şeridi olan yollarda ise emniyet şeridini kullanırlar. Araç sahipleri emniyet şeridinin daraldığı yerlerde, acil durum aracının konumunu gözlemlemelidir ve geçişini kolaylaştırıcı imkânlar sağlamalıdır.

5) Sürücülerin kavşaklarda her zaman acil durum araçlarına öncelik vermeleri gerekmektedir. Eğer kavşak içinde yol verme durumu varsa öncelikle dönüşü gerçekleştirip, sonra yol verilmelidir. Böylece trafik kitlenmemiş olur.

6) Araç sürücülerinin trafik ışıklarında dururken de yol vermesi gerekebilir. Bu gibi durumlarda ışık ihlali yapmaları şarttır. Fakat bunu yaparken dikkatli olması ve dörtlülerini yakması, bağlı yolları kontrol ederek, gerekiyorsa selektör ve kornayla diğer sürücüleri uyarması gerekmektedir. Yol vermek amacıyla yapılan ışık ihlallerinde  gelen cezaya, ilgili emniyet müdürlüğüne dilekçe yazılarak cezanın ödenmesi engellenebilir.

Bunlara ek olarak araç geçiş üstünlüğü bulunana araçları kullanan sürücülerinde dikkat etmesi gereken hususlar bulunmaktadır. Araç geçiş üstünlüğü olan araçların sürücüleri  görev halinde iken geçiş üstünlüğüne sahip olduklarını unutmamalıdır. Görev hali dışında geçiş üstünlüğü hakkını ve işaretlerini kullanmaları kesinlikle yasaktır. Geçiş üstünlüğü hakkı, halkın can ve mal güvenliğini tehlikeye sokmamak, ışıklı ve sesli uyarı işaretlerini bir arada vermek şartı ile kullanılmaktadır. Geçiş hakkına sahip olan bu araçlar trafik kısıtlama ve yasaklarına bağlı değildir.

Etiketler: , , , , , , , , ,

Yorum Yaz